ایران در مسیر توسعه صنعتی و اقتصادی خود به دلیل «عدم اهلیت حرفه‌ای» سیاستگذاران، ناتوانی در آینده‌نگری آنها و اسیر شدن در تصمیم‌گیری‌های کوتاه‌مدت و مقطعی در وضعیت خطرناکی قرار گرفته، ضمن ارائه آمارهایی از تولید، واردات و مصرف فرآورده‌های نفتی در ایران نشان داد که از سال ۱۳۸۰ تا سال 1399 با اتکاء به داده‌های رسمی وزارت نیرو، حدود 536 میلیارد دلار و چنانچه با نرخ اوپک در سال 2020 میلادی این مبالغ تورم‌زدایی شود، 575 میلیارد دلار بنزین و گازوئیل مصرف و منابع ذی‌قیمت کشور دود شده و از بین رفته است، اما حتی یک‌درصد از این حجم عظیم منابع، در تولید محصولی همچون موتور خودرو صرف نشده تا ایران بتواند کشوری بازیگر در مسیر توسعه صنعتی باشد و نه کشور بازی‌شونده در جهان.

درباره ضرورت حرکت صنایع به سمت خودکفایی در تأمین برق، به‌ویژه از طریق واردات پنل‌های خورشیدی به کشور قلم‌فرسایی می‌کنند، در حالی که در سه سال، 322 میلیون دلار با واردات این پنل ها در جیب خارجی ها ریخته‌ایم! همین سلولها را بسازید، چقدر می خواهید به ابزار تولید خارجی وابسته باشید!؟ با وجود تعطیلی‌ 44 روزه سال گذشته، ما بیمه و حقوق کارگران و بهره بانکی را حتی در حالی که بانک ها تسهیلات صنعتی را در اولویت خود نمی دانستند، پرداخت کردیم. آیا مسئولان نباید بگویند که بانک‌ها نباید در این مدت سود بگیرند یا وزارت اقتصاد نباید مالیات بگیرد و یا تأمین اجتماعی نباید هزینه بیمه این مدت را طلب کند؟

سیدمحمد بحرینیان، پژوهشگر حوزه توسعه و صنعتگر، در چهارمین نشست استراتژی توسعه صنعتی، علل توسعه‌نیافتگی ایران را نبود سازمان‌دهی، نهادهای کژکارکرد، بی‌برنامگی و عدم آینده‌نگری عنوان کرد. او با مرور تاریخ توسعه صنعتی، مقایسه‌ای تلخ از منابع و دستاوردهای ایران و چین ارائه داد و تأکید کرد که توسعه تنها با توجه به راهبردهای علمی و کارآمد محقق خواهد شد.

صنعت گرفتار کلونی‌های شلخته‌ای بوده که باعث جزیره‌ای عمل‌کردن فعالان این‌ حوزه شده است. این اعتقاد محمد بحرینیان، پژوهشگر و کارشناس صنعت است. او با انتقاد از سیاست‌گذاری در حوزه صنعت، تصمیم‌های قوای مجریه و مقننه را در بسیاری از دوره‌ها، برخلاف مسیر دستیابی به توسعه ارزیابی می‌کند.

سیدمحمد بحرینیان، پژوهشگر: نقشه راه توسعه صنایع در ایران اشتباه بوده است و حالا کشور با کلونی شلخته‌ای از صنایع مواجه است که اتکای بیش از اندازه به منابع طبیعی، آب و انرژی دارند، در عین اینکه محصول تولیدی آنها ارزش افزوده بسیار پایینی دارد. خام‌فروشی گسترده و وفور مشاغل مونتاژی با ارزش پایین سبب شده است که تولید نتواند نقش چندانی در توسعه کشور بازی کند. گذشته از این، طرح‌های عمرانی کشور به جای آنکه بر زیرساخت‌های اساسی تولید متمرکز باشد، به سدسازی و ساختمان‌سازی محدود شده است؛ پروژه‌هایی که البته تمام‌نشدنی هم به نظر می‌رسند.

سیدمحمد بحرینیان، صنعتگر و پژوهشگر در نشستی با فعالان اقتصادی خراسان رضوی در سخنان خود به جغرافیای استراتژیک ایران و تلاقی منابع در این منطقه از جهان اشاره و بیان کرد: با وجود انبوه منابعی که در گذر ایام در دسترس بوده، شرایطی در بخش اقتصاد رقم خورده که بستر گسترش فقر را فراهم نموده و امروز یکی از رسالت‌های اصلی مجلس شورای اسلامی، ریشه‌یابی عواملی است که بهره‌مندی از ظرفیت‌ها و پتانسیل‌های موجود را با وقفه مواجه می‌کند یا هدررفت آن‌ها را موجب می‌شود.

مدیر دفتر پژوهش‌های اقتصاد و توسعه اتاق بازرگانی خراسان رضوی گفت: راه حل توسعه ایران این است که نهادی فراقوه‌ای مستقل از قوای اجرایی و تقنینی متشکل از نخبگان منتخب و مدیران اجرایی تشکیل شود و به بررسی راهکارهای توسعه در ایران بپردازد.