به گزارش توس اکو، همزمان با روز جهانی منع کار کودکان (۱۲ ژوئن برابر با ۲۲ خرداد)، نشست تخصصی «بررسی سیاست‌گذاری‌ها، اقدامات حمایتی و ابعاد رویکردهای نوین در حوزه ساماندهی کودکان کار و خیابان»  (۲۳ خرداد ۱۴۰۵) با همکاری بهزیستی خراسان رضوی و گروه‌های حمایتگر و خیریه در مشهد برگزار شد.

در این نشست، آخرین آمار، چالش‌های پیش رو و محتوای سند جامع «کنترل و کاهش آسیب‌های اجتماعی کودکان کار و خیابانی» که توسط استانداری تدوین شده، مورد بررسی قرار گرفت.

ناامیدی، میراث کودکی که کار می‌کند

نیره عابدین‌زاده، معاون دادستان مشهد و مدیر مجتمع قضایی حمایتی شوق زندگی، هدف از برگزاری این نشست را هم‌افزایی میان سازمان‌ها و مراکز حمایتی دانست و گفت: کار کودک یکی از غم‌انگیزترین تضادهای زندگی است؛ چرا که کودک از یک سو در دنیای شاد کودکی قرار دارد و از سوی دیگر به کار اجباری کشیده می‌شود.

وی نقص‌های سیستماتیک را از علل اصلی بهره‌کشی اقتصادی از کودکان برشمرد و افزود: کودکی که از تحصیل بازمی‌ماند و به کار مجبور می‌شود، با ناامیدی بزرگ خواهد شد و این برای جامعه بسیار خطرناک است.

معاون دادستان مشهد، حمایت اقتصادی از خانواده‌های کم‌بضاعت را مهم‌ترین راهکار مقابله با کار کودک عنوان کرد و تصریح کرد: اگر واقع‌بینانه به قوانین کشور نگاه کنیم، باید بگوییم در حوزه کار کودکان قوانین اجرا نشده است. رویکرد سازمان‌ها باید از ساختارمحور به کودک‌محور تغییر کند؛ به این معنا که به جای گرفتاری در بروکراسی اداری، بر اساس نیاز کودک پیش بروند.

عابدین‌زاده با اشاره به مدل سه‌گانه «شناسایی، ساماندهی و توانمندسازی پایدار» در مشهد، خاطرنشان کرد: شناسایی یعنی هر سازمان موظف است کودکان کار را معرفی کند. ساماندهی نیز فرآیندی چندبعدی شامل انتقال کودک به محیط ایمن، تثبیت روانی‌اجتماعی، مدیریت خانواده و بررسی آسیب در بستر خانواده است.

شناسایی هزار و ۷۰۰ کودک کار در استان

مهدی برجی، مدیرکل بهزیستی خراسان رضوی نیز در این نشست با اعلام اینکه از سال ۱۳۹۹ تاکنون نزدیک به هزار و ۷۰۰ کودک کار در استان شناسایی شده‌اند که اغلب در چهارراه‌ها حضور دارند، گفت: در سال گذشته، ۷۷۱ پرونده فعال در مراکز نگهداری روزانه و شبانه داشتیم و ۴۸۷ نفر از خدمات حمایتی بهره‌مند شدند.

وی با تأکید بر انرژی و پتانسیل بالای کودکان کار افزود: این کودکان می‌توانند ساعت‌ها در خیابان باشند، بنابراین باید دستگاه‌های مختلف برای هدفمند کردن این انرژی پای کار بیایند.

برجی حل مشکل کودکان کار را منوط به مداخله در مسائل خانواده دانست و هشدار داد: بدون حل مشکل خانواده، هر اقدامی مانند آب در هاون کوبیدن است. بسیاری از این کودکان به دلیل بیکاری یا اعتیاد والدین مجبور به کار در خیابان می‌شوند و با نزدیک شدن به فصل تابستان و شرایط اقتصادی موجود، احتمال افزایش آمار کودکان کار بیشتر می‌شود.

وی با اشاره به اینکه کودکان کار بخشی از سرمایه اجتماعی کشور هستند، تصریح کرد: اگر روی آنها سرمایه‌گذاری مناسب نشود، می‌تواند به ناهنجاری‌های بزرگ در جامعه منجر شود.

۴۲ پروژه برای ساماندهی کودکان کار

رئیس اداره فوریت‌های اجتماعی و پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی بهزیستی استان نیز در این همایش با اشاره به تعدد قوانین بالادستی در حوزه حمایت از کودکان، تأکید کرد: کمبود قانون نداریم؛ مسئله اصلی اجرای ناقص قوانین موجود است.

وی از تدوین «سند جامع کنترل و کاهش آسیب‌های اجتماعی کودکان کار و خیابان استان خراسان رضوی» خبر داد و گفت: در این سند، راهبردها، برنامه‌ها، ظرفیت‌های مردمی، آمار، قوانین و شرح وظایف دستگاه‌ها به‌صورت مشخص احصا شده و ۴۲ پروژه برای دستگاه‌های مختلف تعریف شده است.

حقدادی با بیان اینکه فقر و نابرابری اقتصادی از عوامل اصلی گسترش کار کودک است، هشدار داد: آنچه در چهارراه‌ها دیده می‌شود فقط بخشی از واقعیت است؛ بخش قابل توجهی از کار کودک در کارگاه‌ها، مشاغل خرد، کشاورزی و دامپروری جریان دارد که کمتر در آمارهای رسمی منعکس می‌شود.

وی در پایان از برگزاری شش کارگاه تخصصی در ادامه این همایش خبر داد و گفت: نتایج این کارگاه‌ها در جلسات کارگروه‌های تخصصی برای اجرای دقیق‌تر سند استانی مورد استفاده قرار خواهد گرفت.